OPINIE | Een welgemeende sorry voor de heteronormaliteit

An Van Eyck is een banaba-studente ouderencoaching aan de Thomas Moore Hogeschool in Geel. “Voor een van onze vakken moesten we ons verdiepen in een onderwerp dat te maken had met ouderen. Samen met enkele klasgenoten hebben we dan ook een paper gemaakt, en houden we een lezing over LGBT-ouderen in het woonzorgcentrum. Tijdens het maken van dit werkstuk zijn mijn ogen ontzettend geopend. Ook ik bekeek de wereld veel te veel mee vanuit de ‘heteronormaliteit’.”

Een welgemeende sorry

Graag zou ik mijn tekst oprecht willen beginnen met mijn verontschuldigingen aan te bieden aan iedereen uit de LGBT-community.

Als toekomstig ouderencoach een werkstuk maken over LGBT-ouderen heeft voor mij op een aantal vlakken mijn ogen echt wel geopend. Ik wist niet dat ik zo naïef was en ik was er ook echt van overtuigd dat ik, als bijna veertiger, heel open in het leven stond, en dat ik ook op het vlak van LGBT niet wereldvreemd was.

Dat er anno 2019 nog steeds een groot taboe leeft rondom holebi’s en transgenders  is best wel choquerend. Dat mensen niet meer verdraagzaam zijn voor elkaar, ik kan er nog altijd niet echt bij.

Maar ik ben natuurlijk ook niet wereldvreemd,  dus nieuw is het jammer genoeg niet voor mij.

Toch dacht ik dat onze generatie en de jongere generaties veel opener en met een veel ruimere blik naar mensen kunnen kijken. Dat onze generaties veel meer weten dat ‘hetero’ zijn niet de norm is. En dat wij net doordat we digitaler zijn, ook veel meer geïnformeerd zijn.

Gelukkig heb ik door het maken van deze opdracht mijn blik kunnen verruimen en zijn mijn ogen geopend. Want eigenlijk wist ik bijna niets, en hield ik door mijn onwetendheid ook heel wat taboes staande.

Uit de kast

Het moet verdomd veel moed vragen om uit de kast te komen. Niet weten hoe je vrienden of familie gaan reageren. Hoe gaat de samenleving hier mee omgaan. Ik kan me alleen maar proberen voor te stellen hoe het moet zijn dat je deze moedige stap zou nemen. 

Dat het leven een aaneenschakeling van coming-outs moet zijn, daar had ik zelf nog nooit bij stil gestaan. Je telkens weer opnieuw moeten verdedigen aan een samenleving die nog steeds niet helemaal heeft begrepen dat er ook mensen zijn die niet heteroseksueel zijn.

Als studente verpleegkundige in het woonzorgcentrum ging ik langs bij Jozef. Hij was een wat hulpbehoevende man die graag een praatje deed, en wel in was voor een grapje. Op een dag was ik nog wat rommel aan het opruimen, en viel mijn oog op een foto. 

“Wat lijken je zussen sterk op jou”, zeg ik nog, om het gesprek verder te kunnen zetten. Jozef moest er om lachen. 

De foto was een compilatie van Jozef in zijn transitie. 

Hij vertelde het mij met trots. En ik, ik voelde me toch wel wat beschaamd. Het heeft me echt geleerd dat ik niet voor een ander mag invullen, maar mensen hun verhaal moet laten doen. Als ik nu bij mensen kom, zal ik veel sneller vragen naar wie er op een foto staat. Zo krijgen mensen zelf de kans om te kunnen vertellen wat ze willen.

Terug in de kast

Dat mensen terug in de kast kruipen omdat ze naar een woonzorgcentrum gaan, hoe verschrikkelijk moet dat niet zijn. Iedere mens (hetero, holebi, transgender, …) zou toch het recht moeten hebben om zich veilig en aanvaard te voelen. Je moet je  oude dag kunnen beleven zoals je dat zelf wil. 

Hoe kan het mogelijk zijn dat LGBT-ouderen zich niet aanvaard of welkom voelen in een woonzorgcentrum? Dat mensen nog sneller in de eenzaamheid terecht komen.

Er is dus zeker nog wel wat werk aan de winkel.  Er heerst nog heel wat onbegrip, heel vaak uit onwetendheid of angst voor het onbekende. En toch zijn er heel wat dingen, die we door kleine concrete veranderingen kunnen aanpakken.

Het is goed om er bij stil te staan dat we onze ‘heterobril’ af moeten zetten, en de wereld eens wat ruimer te bekijken. Mensen niet in een vakje of hokje te plaatsen maar te bekijken als mens.

Heel veel aanpassingen kunnen gebeuren door gewoon basisrespect te tonen voor ieder mens. Respect voor diversiteit, in al zijn vormen. Mensen het gevoel geven dat ze welkom zijn, en dat er rekening wordt gehouden met iedereen.

Ik ben ervan overtuigd dat kennis delen en onwetendheid wegnemen mensen minder bang maakt, en laat openstaan voor andere. En dit moet eigenlijk al gebeuren in de kleuterklas. Niet alle meisjes zijn prinsesjes, en alle jongens stoere ridders. Het is oké om twee papa’s te hebben,…

Regenboogambassadeurs

Ik heb zelf een vorming bijgewoond van de Regenboogambassadeurs aan een multiculturele groep verzorgende. Het was een boeiende vorming, maar het heeft me ook aangetoond dat er nog heel wat werk aan de winkel is. En dan kan ik zelf niet anders doen, dan de regenboogambassadeurs zo veel mogelijk promoten.

Wat zij doen is geweldig werk. Het zijn ook super enthousiaste mensen die mij heel wat hebben bijgeleerd.

Ik ben blij dat ik via de opleiding die ik volg, toch weer heel wat meer heb bijgeleerd. En ga het leven meer vanuit de ‘mensbril’ bekijken, dan vanuit ‘mijn heterobril’.

An Van Eyck
Banaba-studente ouderencoaching aan de Thomas Moore Hogechool in Geel. Een banaba is een bachelor na bachelor: een voortgezette studie.

Beeld: Sabine Van Erp, Pixabay

%d bloggers liken dit: